Phải làm gì để vượt qua áp lực 4.0? – Tin tổng hợp

(Chinhphu.vn) – Theo ILO, Việt Nam được xác định là quốc gia có nguy cơ mất việc làm cao khi ứng dụng kỹ thuật số, trí tuệ nhân tạo (AI), robot trong lĩnh vực may. Trong thập kỷ tới, ước tính khoảng 70% việc làm ở Việt Nam có nguy cơ bị thay thế do tự động hóa. Đứng trước những áp lực này, Việt Nam phải làm gì?

Sự kết hợp giữa con người và máy móc là một giải pháp tốt và phù hợp trong cuộc cách mạng công nghệ 4.0.

“Bạn đồng hành” với máy móc và rô bốt thông minh

Nhân loại bước vào kỷ nguyên phát triển và ứng dụng kỹ thuật số đang làm thay đổi phương thức sản xuất, tác động mạnh mẽ đến việc làm và cơ cấu việc làm của nền kinh tế. Quản lý kinh tế và quản trị doanh nghiệp phải thay đổi tư duy mạnh mẽ, sâu sắc và khẩn trương hành động để tạo ra lực lượng lao động phù hợp với sự phát triển và ứng dụng công nghệ số.

Theo cựu Bộ trưởng Tài chính Mỹ Lawrence Summers: “Thách thức kinh tế trong tương lai không phải là sản xuất đủ hàng hóa, mà là tạo ra đủ việc làm tốt cho người lao động”. Cách tốt nhất để đối phó với những tác động bất lợi của “máy móc và rô bốt thông minh” làm mất công việc của con người là làm việc với chúng thay vì chống lại chúng.

Sự kết hợp giữa con người và máy móc với mục đích bổ sung điểm mạnh cho nhau và khắc phục điểm yếu có lẽ là một giải pháp tốt và phù hợp trong cuộc cách mạng công nghệ 4.0.

Đổi mới tư duy, tích cực tham gia

Không nằm ngoài dòng chảy đó, với sự nhạy bén trong việc nắm bắt, phân tích các xu hướng phát triển kinh tế – xã hội trong nước và quốc tế giai đoạn 2021-2030, Đảng và Chính phủ xác định rõ quan điểm phát triển nhanh đất nước. và tính bền vững chủ yếu dựa vào khoa học và công nghệ, đổi mới và chuyển đổi kỹ thuật số.

Theo đó, phải đổi mới tư duy và hành động, chủ động nắm bắt kịp thời, tận dụng có hiệu quả thời cơ của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư gắn với quá trình hội nhập quốc tế để cơ cấu lại nền kinh tế. sự phát triển của nền kinh tế số và xã hội số.

Ngày 03/6/2020, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 749 / QĐ-TTg phê duyệt Chương trình chuyển đổi số quốc gia đến năm 2025, định hướng đến năm 2030 với nhiều nội dung chỉ đạo công tác đào tạo và phát triển. nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu của đất nước trong quá trình áp dụng kỹ thuật số.

Đặc biệt, ngày 26/01/2021, Thủ tướng Chính phủ đã ký Quyết định số 127 / QĐ-TTg ban hành Chiến lược quốc gia nghiên cứu, phát triển và ứng dụng trí tuệ nhân tạo đến năm 2030 với đầy đủ các nội dung và điều kiện để các bộ, ngành thực hiện thành công mục tiêu đến năm 2030. sử dụng trí tuệ nhân tạo.

Những tiến bộ đáng kể trong việc ứng dụng AI, robot

Về điều kiện thúc đẩy chuyển đổi số, Việt Nam đang trong giai đoạn “cơ cấu dân số vàng” Theo số liệu đến năm 2020, tỷ trọng dân số từ 15 – 64 tuổi chiếm 67,8%.

Nước ta là một trong 20 quốc gia sử dụng Internet cao nhất thế giới, với tỷ lệ người dùng khoảng 70%, trong khi mức trung bình của thế giới là khoảng 51%; số người dùng Internet mới tăng 41%, cao nhất trong khu vực.

Tỷ lệ sử dụng điện thoại thông minh tại Việt Nam chiếm trên 45% dân số, đứng thứ 15 trong số các quốc gia có số lượng người dùng điện thoại thông minh lớn nhất thế giới. Số lượng thuê bao 3G hoặc 4G chiếm 53% người dùng điện thoại thông minh.

Trong lĩnh vực ứng dụng AI và robot, nước ta cũng đã có những bước phát triển đáng kể. Mới đây, Học viện Kỹ thuật Quân sự đã nghiên cứu và đưa vào sử dụng thành công robot Vibot 2 trong lĩnh vực y tế để thay thế nhân viên y tế tiếp xúc với bệnh nhân trong đại dịch COVID-19. Tập đoàn Công nghệ FPT đang thử nghiệm ô tô không người lái sử dụng AI…

Yếu tố con người quyết định sự thành bại

Tuy nhiên, việc phát triển và ứng dụng kỹ thuật số ở nước ta vẫn còn nhiều khó khăn, thách thức. Số liệu đến năm 2020 cho thấy, tỷ lệ lao động làm việc trong khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản chiếm 33,06% tổng số lao động có việc làm của nền kinh tế; tỷ trọng này của khu vực công nghiệp và xây dựng là 30,8%.

Tỷ lệ lao động từ 15 tuổi trở lên được đào tạo và cấp chứng chỉ thấp chỉ đạt 23,6%, trong đó khu vực nông nghiệp chỉ đạt 4,6%.

Nhân tố con người quyết định sự thành bại trong việc thực hiện các quan điểm, mục tiêu, giải pháp phát triển đất nước nói chung, nhất là phát triển kinh tế số, xã hội số. Nguồn nhân lực có trình độ kỹ thuật số và tay nghề cao của nước ta còn rất hạn chế cả về chất lượng và số lượng.

Hiện nước ta đang thiếu ít nhất 400.000 người có trình độ và kỹ năng để thực hiện quá trình chuyển đổi số. Chương trình đào tạo nguồn nhân lực ngành công nghệ thông tin chưa đáp ứng được nhu cầu phát triển của đất nước.

Số liệu từ một cuộc khảo sát gần đây của Viện Chiến lược Thông tin và Truyền thông cho thấy, có tới 70% sinh viên tốt nghiệp ngành công nghệ thông tin phải đào tạo lại để đáp ứng yêu cầu của doanh nghiệp, đặc biệt đối với lĩnh vực lập trình máy tính, tỷ lệ này là 80 %.

Theo Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO), Việt Nam được xác định là quốc gia có nguy cơ mất việc làm cao khi ứng dụng kỹ thuật số, trí tuệ nhân tạo và robot trong lĩnh vực may mặc. Trong thập kỷ tới, với tác động của trí tuệ nhân tạo, ước tính khoảng 70% việc làm ở Việt Nam có nguy cơ bị thay thế bởi tự động hóa.

Việc làm luôn là chủ đề thời sự của tất cả các quốc gia trên thế giới. Tạo đủ việc làm cho người lao động trong điều kiện thực hiện cuộc cách mạng công nghệ lần thứ tư, nghĩa là xây dựng đất nước giàu mạnh về kinh tế, xã hội ổn định, ấm no, nhân dân hạnh phúc.

Chính sách và pháp luật đã có, vấn đề là việc thực hiện

Để Việt Nam có thể hòa vào dòng chảy phát triển với các nước trên thế giới trong bối cảnh cuộc cách mạng công nghệ lần thứ tư đang diễn ra mạnh mẽ, môi trường pháp lý cho việc xây dựng nền kinh tế số, xã hội số của Việt Nam đã có, vấn đề là tổ chức thực hiện.

Theo đó, Chính phủ, đặc biệt là Thủ tướng Chính phủ cần tiếp tục quan tâm, chỉ đạo sâu sát, gắn trách nhiệm của các bộ, ngành, địa phương trong việc triển khai thực hiện Văn kiện Đại hội 13 của Đảng. Quyết định số 749 / QĐ-TTg ngày 03/6/2020 và Quyết định số 127 / QĐ-TTg ngày 26/01/2021 của Thủ tướng Chính phủ.

Đồng thời, cần nghiên cứu đổi mới chính sách tài khóa phù hợp để khuyến khích khu vực doanh nghiệp đầu tư ứng dụng công nghệ mới; đổi mới chi tiêu công để có đủ kinh phí hỗ trợ và thực hiện đổi mới công nghệ; hỗ trợ việc làm năng suất cao; bảo trợ xã hội và hỗ trợ học tập suốt đời trao quyền cho lực lượng lao động.

Ưu tiên hàng đầu cho đổi mới giáo dục và đào tạo

Ứng dụng công nghệ nói chung và ứng dụng số nói riêng sẽ kéo theo tất cả các ngành nghề, công việc đòi hỏi kiến ​​thức công nghệ mới. Điều đó đặt ra yêu cầu cấp thiết phải đổi mới giáo dục và đào tạo từ cấp tiểu học đến trung học cơ sở, đại học và dạy nghề, tập trung tạo ra nhiều người mới, có trình độ kỹ thuật mới, đáp ứng nhu cầu lao động có kỹ năng của các ngành, các lĩnh vực trong từng thời kỳ.

Chính sách đào tạo kỹ năng phải được đặt trong chiến lược nâng cao năng lực cung cấp việc làm cho mọi ngành, mọi nghề của nền kinh tế. Cải cách hệ thống giáo dục và đào tạo phải được ưu tiên hàng đầu. Giáo dục và đào tạo là nền tảng cơ bản nhất của đất nước, đồng thời là phương tiện bảo vệ Tổ quốc tốt nhất. Quốc gia nào không làm tốt công tác giáo dục và đào tạo thì quốc gia đó sẽ thất bại.

Xây dựng và thực hiện chính sách thị trường lao động tích cực, tích cực thực hiện phương châm học tập suốt đời, học tập linh hoạt nhằm nâng cao trình độ, tay nghề của người lao động đáp ứng yêu cầu nâng cao, bồi dưỡng tay nghề. sức lao động.

Đồng thời, cần sớm dự báo nhu cầu lao động cho các loại kỹ năng nghề trong bối cảnh công nghệ số thay đổi nhanh chóng, đây là điều đặc biệt quan trọng và cũng là thách thức không nhỏ.

Chăm sóc các nhóm lao động dễ bị tổn thương

Chính sách phát triển kỹ năng cần đặc biệt quan tâm đến lao động nữ, lao động nông thôn và lao động cao tuổi.

Chính phủ cần có các mục tiêu và giải pháp cụ thể cho các nhóm người lao động dễ bị tổn thương, ban hành các chính sách và cơ chế hỗ trợ những người có ít năng lực kỹ thuật số và không có khả năng tiếp cận kỹ thuật số để không làm gia tăng bất bình đẳng và đảm bảo khả năng tiếp cận rộng rãi với các dịch vụ công.

Tăng cường khả năng tiếp cận và hỗ trợ tiếp cận kỹ thuật số là điều kiện tiên quyết để chia sẻ công bằng hơn các lợi ích của việc phát triển và áp dụng kỹ thuật số.

Xây dựng và thực hiện các chính sách nhằm giảm khoảng cách về kỹ năng giữa các ngành và nhóm người lao động trong nền kinh tế. Đổi mới và áp dụng kỹ thuật số sẽ nhanh chóng thay đổi nhu cầu về lao động có tay nghề cao. Để loại bỏ khả năng tạo ra và nới rộng khoảng cách kỹ năng, đồng thời đảm bảo cơ hội việc làm cho người lao động trong độ tuổi, mỗi người lao động cần tham gia vào hệ thống học tập suốt đời.

Tích cực tham gia vào các tổ chức, hiệp hội đổi mới sáng tạo để kịp thời nắm bắt các ý tưởng, chiến lược, kế hoạch nghiên cứu, ứng dụng dịch vụ số và khai thác hiệu quả các lợi ích hợp tác. /.

Theo Chinhphu.vn

0 0 votes
Đánh giá bài viết
Subscribe
Notify of
guest
0 Góp ý
Inline Feedbacks
View all comments
0
Would love your thoughts, please comment.x
()
x