34 quốc gia thành viên của Hội đồng Châu Âu, cũng như Liên minh Châu Âu, Úc và Costa Rica, hôm thứ Sáu cho biết họ muốn tham gia tòa án đặc biệt trong tương lai của Ukraine, nhằm mục đích phán xét cuộc xâm lược của Nga vào đất nước này. Tổng thư ký của tổ chức toàn châu Âu có trụ sở tại Strasbourg, Alain Berset, cho biết trong một thông cáo báo chí: “Thời điểm Nga phải chịu trách nhiệm về hành động gây hấn của mình đang đến gần”.
Cuộc họp hôm thứ Sáu tại Chisinau (Moldova), Ủy ban Bộ trưởng của Hội đồng Châu Âu – nơi quy tụ những người đứng đầu cơ quan ngoại giao của các quốc gia thành viên – đã thông qua một nghị quyết đặt nền móng cho “ban chỉ đạo” của tòa án tương lai.
Moscow sẽ coi quyết định này là “vô hiệu”
Nguyên tắc của cơ quan mới này đã được đưa ra vào năm ngoái bởi Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky, người đã ký một thỏa thuận có hiệu lực với Hội đồng Châu Âu, cơ quan giám sát nhân quyền trên lục địa với 46 thành viên, bao gồm cả Ukraine.
Cơ quan tư pháp tương lai này có thể tránh được khả năng không thể xét xử “tội xâm lược” tại Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC), nơi không được Moscow công nhận. Nga – bị loại khỏi Hội đồng Châu Âu vào năm 2022, sau khi bắt đầu cuộc chiến với Ukraine – cũng đã chỉ ra rằng họ sẽ coi thỏa thuận này là “vô hiệu” quyết định của tòa án trong tương lai.
Alain Berset nhấn mạnh điều này “đại diện cho công lý và hy vọng. Bây giờ chúng ta phải tuân theo cam kết chính trị này bằng cách đảm bảo hoạt động và nguồn tài chính (của nó)”.
Về điểm cuối cùng này, Ủy ban Châu Âu đã nêu rõ về phần mình, trong một thông cáo báo chí riêng, rằng họ sẽ đóng góp 10 triệu euro để thành lập cơ quan tư pháp. Mười hai nước thuộc Hội đồng Châu Âu vẫn chưa tham gia sáng kiến này. Trong số đó, có bốn thành viên của Liên minh Châu Âu (Hungary, Slovakia, Bulgaria, Malta), bốn quốc gia từ Balkan (Serbia, Bosnia-Herzegovina, Bắc Macedonia, Albania), ba quốc gia từ Caucasus (Armenia, Azerbaijan, Georgia), cũng như Thổ Nhĩ Kỳ.
